Thailand

Artikelindex

Het verdrag 

Beginsel
Het verdrag bevat het beginsel dat het in de overdragende staat gewezen vonnis onaantastbaar is in de ontvangende staat. Dit wil zeggen dat het vonnis in Nederland nimmer betwist kan worden. Op zich is dit logisch gezien het feit dat het verdrag alleen strekt tot overbrenging voor de verdere tenuitvoerlegging van de straf. Daarnaast is van Thaise zijde al aangegeven dat vervroegde vrijlating niet getolereerd wordt. Kijken we naar andere EU-landen dan kan geconcludeerd worden dat vervroegde vrijlating leidt tot het (tijdelijk) opschorten van het verdrag. De ontvangende staat is wel gerechtigd op de over te nemen straf de regels voor strafvermindering toe te passen.

De tenuitvoerleggingsdrempel - de Tuldrempel
Een tuldrempel houdt in dat - wil men in aanmerking komen voor overbrenging - een deel van de straf in Thailand moet worden uitgezeten. Volgens de Thaise wetgeving geldt voor personen die wegens drugsdelicten zijn veroordeeld tot een levenslange vrijheidsstraf een tul-drempel van 8 jaren. Voor personen die wegens een ander delict zijn veroordeeld tot een levenslange vrijheidsstraf geldt een termijn van vier jaren. Voor alle veroordelingen waarbij een tijdelijke vrijheidsstraf is opgelegd - dus ook voor drugsdelicten - geldt dat een derde van de straf moet zijn ondergaan, tot een maximum van vier jaren. Is er een geldboete opgelegd naast een vrijheidsstraf, dan moet eerst de geldboete betaald zijn, voordat een verzoek tot overbrenging kan worden ingediend.

Ongerechtvaardigde verwachtingen
In artikel 2 van het verdrag wordt overbrenging mogelijk gemaakt, maar dit wil niet zeggen dat het een recht op overbrenging creëert. Het is van belang dat de betrokken partijen zich hiervan bewust zijn opdat ongerechtvaardigde verwachtingen jegens elkaar voorkomen kunnen worden.
Verzoek tot overbrenging
De over te brengen persoon moet de nationaliteit hebben van het land waar hij naar toe wordt overgebracht. Bezit de te overbrengen persoon de nationaliteit waar hij is veroordeeld, dan mag - zo blijkt uit de overeenkomst - overbrenging worden geweigerd. De Nederlandse wet kent die belemmering niet, maar Thailand zal dit op grond van zijn eigen wetgeving waarschijnlijk toepassen. Voordat een verzoek tot overbrenging ingediend kan worden dient eerst de veroordeling onherroepelijk te zijn. Daarnaast moet de tuldrempel worden nageleefd; de minimumstraf moet voor een deel in Thailand worden uitgezeten. Gewezen moet worden op het feit dat het WOTS-verdrag is beperkt tot de tenuitvoerlegging van vrijheidsbenemende maatregelen. Overbrenging van een ter dood veroordeelde is uitgesloten omdat Nederland de doodstraf niet kent. Wil een ter dood veroordeelde voor overbrenging in aanmerking komen, dan zal hem eerst gratie moeten worden verleend. Een gratieverzoek kan alleen ingediend worden indien men helemaal is uitgeprocedeerd in Thailand.

Het gratieverzoek
Er zijn twee verschillende procedures om een gratieverzoek in te dienen. De procedure is afhankelijk van de strafmaat.

  • Het verzoek om te zetten naar levenslang neemt ongeveer 6 maanden in beslag en wordt ingediend door de Correction Departement. de doodstraf
  • Een gratieverzoek voor andere straffen dan de doodstraf neemt 2 tot 3 jaar in beslag, omdat het verzoek de ministeries van Justitie, Binnenlandse Zaken en het ministerie van de minister-president moet doorlopen. Pas nadat al deze departementen hun advies hebben gegeven wordt de zaak aan de Thaise koning gepresenteerd. De doodstraf moet worden omgezet in een levenslange of tijdelijke straf.

Daarnaast mogen tegen de betrokkene geen andere procedures aanhangig zijn; duidelijk moet zijn dat een overbrenging niet een andere procedure kan doorkruisen. Tevens dient een verklaring van goed gedrag van de gevangenisdirecteur worden afgegeven bij de indiening van het overbrengingsverzoek. Hoogstwaarschijnlijk moet men bij een gratieverzoek schuld bekennen.

Procedure
De behandeling van Nederlandse overbrengingsverzoeken geschiedt door een samengestelde commissie in Thailand. In deze Thaise commissie hebben leden van de zittende en staande magistratuur en vertegenwoordigers van een groot aantal ambtelijke diensten zitting.
Daarnaast wordt bij de voortgezette procedure in Nederland, voorafgaand aan de beslissing op een verzoek tot overbrenging, advies gevraagd aan het gerechtshof te Arnhem. Een negatief advies is bindend. De wet bevat geen criteria voor de afwijzing of inwilliging van de verzoeken, maar bij de totstandkoming van de WOTS is door de regering desgevraagd aangegeven dat het gerechtshof ervoor zou dienen te waken dat straffen die in verhouding tot Nederlandse straffen excessief worden geacht, zouden worden tenuitvoergelegd. De straf zal altijd moeten worden teruggebracht tot het Nederlandse wettelijke maximum. Gezien het feit dat betrokkenen al een deel van de straf in Thailand heeft moeten ondergaan. Bovendien zal de Thaise straf bij drugsdelicten veelal langer zijn dan de in de Opiumwet voorziene maximumstraffen. Het verdrag is welbewust gesloten met een land dat zeer lange straffen toepast en het is niet de bedoeling geweest om de meest ernstige gevallen bij voorbaat van overbrenging uit te sluiten.

Behandelingsduur overbrengingsverzoek
Met de voorbereiding van een overbrengingsverzoek kan al op een eerder tijdstip worden begonnen. Gezien de nodige voorbereiding bij het indienen van een overbrengingsverzoek moeten er nog duidelijke afspraken worden gemaakt over de exacte indiening en behandelingstermijn. Rekening moet worden gehouden met het feit dat een overbrengingsverzoek niet al te vroeg ingediend kan worden, omdat de berekening van de strafvermindering niet in een vroeg stadium kan worden gedaan.

De Thaise wet stelt geen termijnen aan de behandelingsduur van overbrengingsverzoeken. Kijken we naar andere EU-partners dan varieert de behandelingsduur van een half jaar tot twee jaar. Wat de exacte reden is van deze lange termijn is op dit moment niet duidelijk. Wel is duidelijk dat de Thaise commissie geheel onafhankelijk is en niet aan een termijn gebonden kan worden.

Wel zijn er enkele praktijkvoorbeelden bekend waarin de termijn van de behandelingsduur uiteenlopen. Ter vergelijking: Overbrengingsprocedures vanuit Duitsland duren momenteel tussen de 8 en 12 maanden, die vanuit Spanje tussen de 18 en 24 maanden. Nederland doet er goed aan bij andere EU-landen informatie in te winnen, zodat een administratieve rompslomp voorkomen kan worden.


Geraadpleegde bronnen:

    • Kamerstukken II 2004/2005, 29807, nr. 1.
    • V. Lesbesque, Juristentaal, Amsterdam, Academic Service Schoonhoven, 1993.
    • Weens verdrag inzake het Verdragenrecht. Artikel 14, het Verdragenrecht.
    • Ministerie van Justitie, Ontwerp WOTS-verdrag, kenmerk nummer 5279439, april 2004.
    • C.A.J.M. Kortmann, Inleiding constitutioneel recht, Deventer: Kluwer 1998.
    • Van der Pot-Donner, Handboek van Het Nederlands Staatsrecht, Zwolle: Tjeenk Willink 1995.

De doodstraf in Nederland

Ook in Nederland heeft de doodstraf lang bestaan. In 1870 werd de doodstraf afgeschaft voor delicten gepleegd in vredestijd. In het militaire en oorlogsstrafrecht bleef de mogelijkheid tot het opleggen van de doodstraf gehandhaafd. Na de Tweede Wereldoorlog werden er 190 doodvonnissen voor oorlogsmisdadigers en collaborateurs uitgesproken. Hiervan werden 40 doodvonnissen daadwerkelijk uitgevoerd. De laatste executie in Nederland vond plaats in 1952. Pas in 1983 werd de doodstraf in Nederland formeel afgeschaft voor alle delicten. Artikel 114 van de Grondwet bepaalt het volgende: "De doodstraf kan niet worden opgelegd." Bovendien is Nederland partij bij het Zesde protocol van het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) en het Tweede facultatieve protocol van het Internationaal Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke Rechten (IVBPR), waarin de doodstraf wordt verboden. In Nederland kan de doodstraf dus niet worden opgelegd, ook niet in oorlogstijd.

De doodstraf in internationaal perspectief
Het recht op leven wordt erkend in vele internationale verdragen en verklaringen. Dit wil echter niet zeggen dat de doodstraf verboden is. Over de specifieke inhoud en reikwijdte van het recht op leven bestaat namelijk verschil van mening.

Artikel 3 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM) bepaalt dat ieder mens recht op leven heeft; artikel 5 UVRM voegt hier onder meer aan toe dat geen mens onderworpen mag worden aan wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing. Over de doodstraf wordt niets specifieks bepaald. De UVRM heeft als zodanig geen bindende kracht en kan de doodstraf daarom niet verbieden. Bovendien is het op zijn minst twijfelachtig of degenen die de UVRM hebben ’aanvaard’ zich hiermee ook tegen de doodstraf hebben willen keren. Onder hen waren namelijk ook vele landen die de doodstraf kenden (en nog kennen).

In het IVBPR - dat in tegenstelling tot de UVRM wel als zodanig bindende kracht heeft - wordt de doodstraf evenmin verboden. Wel wordt de toepassing van de doodstraf in artikel 6 IVBPR beperkt. Zo mag de doodstraf niet worden opgelegd voor misdrijven begaan door personen die jonger dan 18 jaar zijn en mag de doodstraf niet worden voltrokken bij zwangere vrouwen. Bovendien mag de doodstraf slechts worden opgelegd voor de ’ernstigste’ misdrijven en moet er een onherroepelijk vonnis door een bevoegde rechter zijn gewezen. Door een groot aantal staten die de doodstraf kennen is een voorbehoud gemaakt bij artikel 6 IVBPR. Het gevolg van het maken van een voorbehoud is dat de betreffende staat niet gebonden is aan de bepaling waarbij een voorbehoud is gemaakt.

Ook de belangrijkste ’regionale’ verdragen verbieden de doodstraf niet. Zo bepaalt artikel 2 EVRM dat niemand opzettelijk van het leven mag worden beroofd, behalve ’door de tenuitvoerlegging van een gerechtelijk vonnis wegens een misdrijf waarvoor de wet in de doodstraf voorziet’.

In het Amerikaanse Verdrag inzake de Rechten van de Mens wordt de toepassing van de doodstraf wel beperkt, maar niet verboden. Het Afrikaanse Handvest inzake de Rechten van de Mens en Volkeren bepaalt niets expliciets over de doodstraf.

Onder het internationale recht is de doodstraf dus niet in het algemeen verboden. Het is in principe aan iedere staat voor zich om te beslissen of het de doodstraf als sanctie hanteert. Veel staten hebben de doodstraf inmiddels afgeschaft. Hieromtrent zijn ook op internationaal niveau afspraken gemaakt in de vorm van protocollen. Het gaat hier om facultatieve protocollen; staten zijn niet verplicht deze te ondertekenen. In het kader van de VN bestaat er het Tweede facultatieve protocol van het IVBPR, waarin de doodstraf wordt verboden. Dit protocol laat wel ruimte aan de partijen bij het verdrag om een voorbehoud te maken voor zeer ernstige misdrijven begaan in oorlogstijd. Op Europees niveau is er het Zesde protocol bij het EVRM. Ook dit protocol geeft de aangesloten staten de mogelijkheid een uitzondering te maken voor bepaalde misdrijven begaan in tijd van oorlog of oorlogsdreiging.

Thailand
In Thailand wordt nog steeds de doodstraf gehandhaafd. Na een pauze van 9 jaar is de doodstraf in 1996 opnieuw geïntroduceerd. In het verleden werd de veroordeelde geëxecuteerd met de kogel. Tegenwoordig gebeurt de executie met een injectie omdat dit humaner is volgens de Thaise autoriteiten.

In 2001 diende de procureur-generaal van Thailand een wetsontwerp in bij het kabinet, dat de doodstraf voor personen jonger dan achttien verbiedt. Hiermee wordt de wetgeving in overeenstemming gebracht met het Internationaal Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke Rechten, waarbij Thailand in 1997 partij is geworden.

Uitvoering van de doodstraf
In oktober 2003 werd bij een executie het peleton verruild voor de injectie. De reden hiervoor was de naleving van mensenrechten en het vermijden van ongelukken wanneer de gevangenen niet onmiddellijk sterven.

Kritiek
Naar mijn mening maakt de doodstraf een inbreuk op een recht dat eenieder toekomt, namelijk het recht op leven. Door het uitvoeren van de doodstraf wordt het recht op leven van de persoon ontnomen.

Effectief
Het is tot op de dag van vandaag nog steeds niet wetenschappelijk bewezen dat de doodstraf werkt. In veel landen zoals in Thailand is een eerlijk proces ver te zoeken. Vaak is bewijsmateriaal zoek en heerst er veel corruptie. Voordat men overgaat tot het opleggen van de doodstraf moet gekeken worden naar het verband tussen het gedrag van de verdachte en het gepleegde strafbaar feit. Vaak is niet duidelijk waarom een verdachte een bepaald strafbaar feit pleegt. Vaak liggen de oorzaken veel dieper, denk aan sociale achterstand, geldgebrek, racisme of politieke motieven. Dit rechtvaardigt natuurlijk het gepleegde strafbaar feit niet. Maar men moet verder kijken dan alleen het opleggen van zwaardere straffen. Vaak staat het gepleegde delict niet in verhouding met de straf die wordt opgelegd. Misdaden moeten bestraft worden, maar dan wel op een humane manier.

Tegenstanders en voorstanders voor de doodstraf
Er zijn voorstanders van de doodstraf. Zo wordt er bepleit dat voor de nabestaanden en slachtoffers de doodstraf een soort vergelding is. Naar mijn mening wordt door iemand te doden het verdriet niet weggenomen. Volgens landen die de doodstraf handhaven zou de doodstraf een afschrikwekkend effect hebben. Na jaren onderzoek is niet aangetoond dat de doodstraf afschrikwekkend werkt in verhouding tot andere straffen. De opvatting dat de doodstraf beter is dan een levenslange opsluiting is geen argument voor de doodstraf. De doodstraf wordt in veel landen niet direct uitgevoerd. Vaak moet de veroordeelde een lange tijd wachten voordat de executie plaatsvindt. Het lang wachten op de dood wordt door de veroordeelde ervaren als een geestelijk kwelling. Op deathrow in Thailand wacht een ter dood veroordeelde iedere werkdag tussen 15:30 – 21:00 uur tot de executie plaatsvindt. Een ter dood veroordeelde leeft nachten en soms jaren met de angst om te worden geëxecuteerd.

Doodstraf en het Boeddhisme
Thailand vindt zijn oorsprong in het boeddhisme. Is de uitvoering van de doodstraf niet in strijd met het boeddhisme? Nee, zeggen de monniken. De overheid probeert juist op deze manier het land te beschermen en de mensen te behoeden voor misdrijven. Terwijl in het boeddhisme ook wordt gezegd dat men niet over het leven van een ander mag beschikken.

Slotsom
Als men uitgaat van een situatie waarin de verdachte schuldig is, dan kan men zich afvragen of de doodstraf een gerechtvaardigd middel is om te straffen. De doodstraf is onherroepelijk. De schuldige krijgt nooit meer de kans om van zijn fouten te leren. Gaat men uit van een situatie waarin de doodstraf wordt opgelegd en achteraf blijkt dat de verdachte onschuldig is, dan kan de executie niet meer worden teruggedraaid. Een onschuldige is immers van het leven beroofd. Wat levert de doodstraf op voor de schuldige of onschuldige?

Het recht op een eerlijk proces en het recht op leven zijn rechten die eenieder toekomen. Het gaat om het principe van het leven; dat is waardevoller dan wat dan ook. De overheid dient juist de wetten te handhaven en een voorbeeld te geven. Als Thailand het land wil beschermen dan moet zij eerst een voorbeeldfunctie geven. Door het opleggen en uitvoeren van de doodstraf doet Thailand precies datgene wat indruist tegen de wetten van het boeddhistische land:“over het leven van een ander beschikken”.


Geraadpleegde bronnen:

  • Amnesty International, Over de doodstraf, Amsterdam: Amnesty International 1998.
  • P.R. Baehr, De rechten van de mens. Universaliteit in de praktijk, Amsterdam: Boom 1998.
  • C.A.J.M. Kortmann, Constitutioneel recht, Deventer: Kluwer 2001.
  • Amnesty Rapport, de doodstraf ASA 39/002/2000, Jaarboek Amsterdam 2001. · United Nations, Drugs and Crime, Thailand B.E. 2528, 1989.
  • C.F. Rüter & S.A.M. Stolwijk, Beginselen van het Strafrecht, Kluwer Deventer 2000.
  • Amnesty Nieuwsbrief, nummer 2, Amsterdam 2003.

De gevangenissen

Algemene informatie
bangkokhiltonbew2Hoe ziet de dagdeling eruit van een gedetineerden en welke regels gelden er in de gevangenis? Rond 7 uur in de ochtend worden de gedetineerden gewekt. Tussen 7 en 9 uur worden de gedetineerden geteld. Om 9 uur moeten de gedetineerden zich gaan wassen en ontbijten. De ‘douche’ bestaat uit een groot bak rivierwater waar alle gedetineerden zich in wassen. Tot ongeveer 15.30 uur verblijven de gedetineerden op de buitenplaats. In sommige gevangenissen is het gebruikelijk dat de gedetineerden gedurende de dag werken. Vervolgens worden de gedetineerden naar hun cel gebracht waar zij verblijven tot de volgende ochtend. Deze dagindeling is bijna hetzelfde in alle gevangenissen. Tegen betaling kan een gedetineerde privileges verkrijgen, dit geldt echter niet voor alle gevangenissen. Deze privileges kunnen bestaan uit een warme douche, een matras, pannen om te koken, kluizen om spullen op te bergen, postzegels etc. Om de zoveel tijd worden alle cellen gecontroleerd en worden de spullen van de gedetineerden in beslag genomen. De gedetineerden kunnen de spullen tegen betaling terugkrijgen. Veel gedetineerden zijn drugsverslaafd of plegen zelfmoord. De medische verzorging in de gevangenissen is slecht. Dagelijks sterven er gevangenen en duurt het uren, soms zelfs dagen voordat het lijk wordt weggehaald. Mede hierdoor breken er geregeld ziektes uit in de gevangenis. Als een gedetineerde wordt overgeplaatst naar een andere gevangenis, dan moet hij weer opnieuw beginnen met het opbouwen van zijn bestaan in de gevangenis. Manieren om de gevangenis te verlaten zijn: het uitzitten van de gehele de straf, voorwaardelijke vrijlating, het verlenen van gratie door de Koning, overbrenging op grond van een verdrag tussen Thailand en het thuisland of het uitvoeren van de executie.

Bombat Central Prison
Als iemand wordt gearresteerd verblijft deze in Bombat tot de officiële aanklacht wordt uitgesproken. Het duurt ongeveer 84 dagen voordat de gedetineerde naar de rechtbank gaat om de officiële aanklacht te horen. Alle spullen zoals kleding, waardevolle spullen, paspoort, sieraden etc., dient de gedetineerde in te leveren. De gedetineerden krijgen kettingen om die variëren van 2 kg tot 8 kg; deze worden aan de enkels tot aan het middel geboeid. De cel wordt gedeeld met ongeveer 50 man waar geen matras of andere voorzieningen aanwezig zijn. Een gat in de grond dient als sanitair waar men zijn behoefte kan doen. Voor de gedetineerden geldt dat zij hun hoofd dienen te buigen en/of dienen te knielen indien de bewakers hen benaderen.

Klong Prem & Lard Yao Prison
Na de officiële aanklacht worden de mannelijke gedetineerden naar de Klong Prem gevangenis gebracht. Deze gevangenis is gebouwd in 1944. In 1960 was de gevangenis zo overvol dat besloten werd om een stuk aan te bouwen wat nu de Lard Yao gevangenis heet. In deze gevangenissen verblijven de gedetineerden die een straf van 15 jaar of meer hebben. Ook komt het voor dat buitenlanders hun hele straf hier doorlopen totdat zij overgebracht kunnen worden naar een andere gevangenis of naar het land van herkomst. Verhoudingsgewijs worden in de cellen minder gedetineerden geplaatst. Daarnaast kunnen de gedetineerden privileges krijgen tegen betaling. Deze privileges kunnen bestaan uit een warme douche, een matras, pannen om te koken, kluizen om spullen op te bergen. Om de zoveel tijd wordt alles gecontroleerd en de spullen worden in beslag genomen. De gedetineerde kan de spullen tegen betaling weer terugkrijgen.

Bang Khen/Lard Yao Womens Prison (Women Correctional Institution)
Dit is de hoofdgevangenis waar alle vrouwen, westers of niet westers, verblijven. De vrouwelijke gedetineerden worden gedwongen om te werken en zij slapen met z’n allen naast elkaar op één grote zaal. Zij beschikken niet over een matras maar kunnen deze, indien beschikbaar, wel aanschaffen. Hygiënische spullen mogen alleen uit de gevangeniswinkel gekocht worden. De vrouwelijke gevangenen zijn hiervoor afhankelijk van de bezoekers. Dit geldt eveneens voor gezond voedsel.

Bangkwang Central Prison
De Bangkwang gevangenis is de beruchtste gevangenis in Thailand. Hier verblijven gedetineerden met een straf opgelegd vanaf 25 jaar tot de doodstraf. Gedetineerden wachten in de Bangkwang op hun definitieve vonnis en ter dood veroordeelden wachten op hun executie. De Bangkwang Prison is gebouwd in 1930 en bestaat uit 6 gebouwen. Met 20 of meer gedetineerden wordt de cel gedeeld. Bij binnenkomst krijgen de gedetineerden voetboeien om. Deze worden na 3 maanden goed gedrag verwijderd. Het dagelijks eten bestaat uit bruine rijst met (vaak bedorven) vis. Via de ambassade, bezoekers en familieleden wordt er geld gestort op de gevangenisrekening van de gedetineerden. Daarvan kan de gedetineerde spullen kopen zoals levensmiddelen, eten en schoon water uit de gevangeniswinkel. Alleen ter plekke kan er geld gestort worden bij de gevangeniswinkel. Indien men geld wil opsturen dan dient dit aangetekend te geschieden. Ook hier geldt dat de gevangene tegen betaling privileges kan genieten.

Suratthani Central Prison
Deze gevangenis ligt in het zuiden van Thailand. Het dagelijks leven in de gevangenis is bijna gelijk als in de voorgaande gevangenissen. De gevangenis is slecht bereikbaar vanwege de ligging.


Geraadpleegde bronnen:

  • PrisonLAW.
  • Save a life for a foreigner.

Gegevens gevangenen

Pramoonchakka Sanguaan (Linda) ex vriendin van Machiel Kuyt
Women Correctional Institution
Ngamwongwan Road
10900 Chatuchak
Bangkok
Thailand

Bezoektijden
Bangkwang
Gebouw 1 - 2 - 3
maandag woensdag
ochtend: 9.30 - 11.30 uur
middag 13.45 - 14.45 uur

Gevangenisinformatie Thailand
Indien u van plan bent om een gevangene te bezoeken, dan dient u onderstaande regels in acht te nemen.

  • Voordat u naar de gevangenis gaat dient u uw paspoort mee te nemen.
  • Het is aan te raden om de naam van de gevangenis en de gedetineerde in het Thais op te laten schrijven.
  • Mannen dienen lange broeken te dragen voor het bezoek.
  • Zorg dat u niet uitdagend gekleed naar het bezoek gaat.
  • Zorg ervoor dat u ruim voordat het bezoekuur begint aanwezig bent; dit is van belang omdat er een aantal handelingen verricht moet worden voordat het bezoek plaats kan vinden. Dit alles gaat van de bezoektijd af.
  • Het is verboden opname apparatuur in of rondom de gevangenis te gebruiken. Het beste kan men deze dus in het hotel achterlaten. U kunt de opname apparatuur ook - op eigen risico - afgeven in de gevangenis (in een rugzak). U krijgt een nummertje waarmee uw de tas na afloop van het bezoekuur kunt ophalen; ditzelfde geldt ook voor waardevolle spullen.
  • Let goed op wat u voor de gevangenen opstuurt of meeneemt. De gevangenen worden op de inhoud afgerekend.
  • Het is verboden om sigaretten, koffie, scheermesjes, internationale kranten of bladen met veel bloot mee te nemen.

Bereikbaarheid:

Bangkwang Central Prison
Bus: De lokale bus lijn 64 (10 baht) vertrekt vanaf Khao San Road richting Nonthaburi en stopt voor Bangkwang.

Boot: De opstapplaatsen bij Khao San Road zijn de WES en de Phra Arthir (in Banglamphu nabij het park). Vanuit het centrum van Bangkok is de Grand Palace de opstapplaats. U neemt de Chao Praya Expres boot - voorzien van kleine oranje vlagjes op de hoeken van het dak-, (blauw) lijn 30 met eindbestemming Nonthaburi. De boottocht duurt, afhankelijk van de opstapplaats, /- 60 minuten en een retourtje kost ongeveer 20 baht; dat ¡s ongeveer 0,44 Euro. De uitstaphalte van de Chao Praya Express Boat is de laatste halte van lijn 30 Nonthaburi.
Taxi: U kunt ook met de Taxi naar Bangkwang. Zorg ervoor dat u een taxi neemt met een taximeter i.v.m. de prijs (100 bath=2,20). Wel dient u rekening te houden met de drukte op de weg.


Locatie en registratie
Op de kade bij Nonthaburi staat een klokkentoren met enkele winkels, na 50 meter neemt u de eerste straat links. U loopt rechtdoor en aan de linkerkant ziet u het politiebureau; die loopt u voorbij. Na 200 meter ziet u aan de rechterkant de Bangkwang toren (gevangenis). Om binnen te komen dient u zich eerst te registreren aan de linkerkant van de straat bij het registratiekantoor. In het registratiekantoor ziet u oranje kuipstoeltjes. Er is een winkel waar u voedsel voor de gevangenen kunt kopen. U dient op de spullen/tassen die u achterlaat voor de gevangenen de naam van de gevangenen en het gebouwnummer te vermelden. Er is ook een restaurant aanwezig waar u kunt eten. In het restaurant zelf staat een kopieerapparaat. U loopt daarnaar toe om een kopie van uw paspoort te laten maken (5 baht). Naast het restaurant bevindt zich het registratiekantoor. U vraagt daar een engels formulier waar u de volgende gegevens dient in te vullen: naam van de gevangene, gebouwnummer, uw paspoortnummer en naam. U geeft dit tezamen met een kopie van uw paspoort af in het registratiekantoor. U dient dan te wachten totdat u wordt omgeroepen.


Het bezoek
Een paar minuten voordat het bezoekuur begint wordt uw naam omgeroepen of u kunt zelf naar het registratiekantoor lopen om uw bezoekersformulier op te halen. Als het goed is staat er een rode stempel op. Dit is een teken dat de gevangenen bezoek mag ontvangen. U loopt de wachtruimte uit en u loopt naar de overkant (rechterkant van de straat) mee met de overige bezoekers naar de bezoekersruimte. U wordt gefouilleerd, al uw spullen worden gecontroleerd. Uw persoonlijke bezittingen dient u af te geven in de gevangenis. Deze wordt dan bewaard in een kluisje of kastjes. De spullen kunt u na afloop ophalen. U passeert vervolgens een detectiepoortje; nadat u bent gefouilleerd laat u een kopie van uw paspoort achter. U gaat dan door een gele deur weer naar buiten waar u zich bevindt in de bezoekersruimte (U- vorm). U komt binnen op een binnenplaats met groen gras en struikjes. U loopt rechtdoor naar de embassy room (kantoortje achter het glas) om uw bezoekersformulier af te geven zodat de gevangene omgeroepen kan worden. U zoekt vervolgens een plaats op in de rij van bezoekers en wacht totdat de gevangene is opgehaald. Voorheen zaten de buitenlandse gevangenen vanaf de ingang aan de linkerkant en de Thai aan de rechterkant van de bezoekersruimte. Inmiddels is de bezoekersruimte verbouwd. Hierdoor zijn de bezoekersruimte van de Thai en die van buitenlanders bij elkaar gevoegd. De buitenlanders en Thai zitten nu gezamenlijk aan de rechterkant van de bezoekersruimte. Voorheen was het gebruikelijk om van een afstand van 5 meter achter de tralies te schreeuwen. Nu is men gescheiden door glas (de gevangenen zijn goed zichtbaar) en daarnaast hoeft de bezoeker niet meer te schreeuwen. Er kan door middel van een microfoon gecommuniceerd worden.

 

Na het bezoek
Na het bezoek geeft u de meegenomen spullen voor de gevangene af in het kantoor (rechts) naast de embassy room. U dient op de spullen de naam en het gebouwnummer van de gevangene te vermelden. Als u de bezoekersruimte uitloopt dan kunt u geld storten of spullen voor de gevangene kopen in de gevangeniswinkel. U loopt langs de gevangeniswinkel voor en na uw bezoek aan de gevangenen. De meeste handelswaar in de gevangenis zijn sigaretten, koffie, olie en suiker. Deze kunt u in de gevangeniswinkel aanschaffen voor de gevangene. U dient op het formulier de spullen te vermelden, naast uw naam, de naam van de gevangene en het gebouwnummer. Dezelfde procedure geldt voor het storten van geld. Met het geld kan de gevangene goederen kopen uit de gevangeniswinkel. Indien u contant geld aan een gevangene wilt geven, dan is het raadzaam om het geld aangetekend te verzenden naar de gevangene. Indien u dit niet doet loopt u het risico dat de gevangene het geld niet ontvangt. Ook hier geldt, vergeet de naam en het gebouwnummer niet te vermelden.

 

Route Bang Khen/Lard Yao(Women Correctional institution)
Uitgangspunt is Victory Monument. U kunt daar met de bus of Skytrain komen. Vanaf de halte van de Skytrain richting monument lopen en rechts er om heen lopen via de loopbrug. Aan het einde gaat u linksaf de trap af en dan met de oranje bus met nummer 522 via de xpressway rechtstreeks naar de Lard Yao, Klompreng en Women Correctional Institution.

 

Bezoektijden

Bangkwang Central Prison
Gebouw 1 - 2 - 3
maandag woensdag
ochtend: 9:30- 11:30 uur
middag: 13:45 - 14:45 uur
Gebouw 4 -5 - 6
dinsdag donderdag
ochtend: 09:30 - 11:30 uur
middag: 13:45- 14:45 uur

Dodencel
dinsdag donderdag
middag: 13:00 - 14:00 uur

Bang Khen/Lard Yao (Women Correctional Institution)
Dinsdag en donderdag
middag: 13:00 - 14:00uur

Suratthani Central Prison
Elke dag 20 minuten bezoek.

Indien u niet in staat bent om een gevangene te bezoeken kunt u altijd met een gevangene corresponderen of een pakket opsturen.

Breng een bezoek
towerHieronder geef ik een korte reflectie van mijn bezoeken aan de Nederlandse gedetineerden. Uit respect voor de gevangenen en familieleden wordt niet alle privacygevoelige informatie prijsgegeven. Tevens is het onmogelijk om alle bezoeken te beschrijven, maar bij deze toch een kort verslag:

Maandag 1 november 2004, 9.30, Building 2
Eindelijk krijg ik de stempel op mijn bezoekersformulier en het sein dat de bezoektijd is begonnen. Ik loop naar de overkant en geef al mijn spullen en formulieren af. Ik word gefouilleerd en uiteindelijk gaat de grote krakende gele deur open. Ik loop verder en kijk rond. De bezoekersruimte heeft iets weg van een ziekenhuis. Het is mooi verzorgd en overal veel groen, maar achter de witte muren…………

Ik vraag aan de bewakers of ze Machiel Kuijt willen halen. Ondertussen zijn er al 15 minuten verstreken en eindelijk hoor ik: “Hoi, hoe is het ?” Ik ben even stil. Na zolang corresponderen met een Nederlandse gedetineerde zie je eindelijk het gezicht achter de brieven. Ik stel hem vragen over het leven in Bangkwang en zijn leven voor Bangkwang. Om geestelijk en lichamelijk fit te blijven sport Machiel veel. Sporten is voor Machiel een uitlaatklep. Ik vertel Machiel over de dagelijkse dingen in Nederland. Tevens bespreek ik met hem de schuldvraag en de strategische kanten van zijn cassatie en het verdrag. Precies gisteren was het één jaar geleden dat Machiel tot levenslang werd veroordeeld. Als hij het over zijn zaak heeft dan zie ik zijn gezicht verharden. Ik probeer het gesprek een andere draai te geven.

De tijd vliegt voorbij; de bewakers halen Machiel op en ik vraag hem nog snel hoe hij het volhoudt in Bangkwang. “Door hoop te houden, want zonder hoop ben je nergens”, aldus Machiel.

Maandag 1 november 2004, 13:45, Building 1
invulstrookthaiRien Parlevliet komt aanlopen. Rien ziet er mager en wit uit. Ik vertel Rien waarom ik hier ben en vraag hoe het met hem gaat. Hij vertelt over de slechte staat van zijn gezondheid en zijn leven in Bangkwang. Rien wil veel weten over het leven in Nederland en ik realiseer mij dat de verhalen over Nederland hem een houvast geven om de dagen door te komen in Bangkwang. Daarnaast deelt Rien mee dat hij in hongerstaking is gegaan om zo medische zorg af te dwingen. Hij vertelt dat Wee iedere week komt om eten te brengen. Rien is gek op computers en we hebben het over de nieuwste techniek.

Dinsdag 16 november 2004, 9:30, Building 6

Ik laat Hans Zegers omroepen. Hij weet niet wie ik ben dus hij loopt mij een paar keer voorbij. Uiteindelijk roep ik zijn naam en hij gaat zitten. Ik stel mij voor en vertel dat ik net afgestudeerd ben en hier op vakantie ben. Ik vertel Hans over Nederland, het weer en over de dagelijkse dingen. Hans is blij met mijn bezoek; hij vertelt dat er lang geen bezoek is geweest. Hans geeft 2x per week engelse les aan de Thai. Hij vindt het erg leuk om dit te doen. Zijn leven in Bangkwang ervaart hij als saai: elke dag hetzelfde, zelfs het weer is onveranderlijk. In Nederland was Hans een druk bezette man. Hij werkte bij de gemeente in Rotterdam, deed diverse vechtsporten en was actief in de ondernemingsraad. Hans is gek op schaken en lezen. Zelf ben ik erg onder de indruk van Hans en ook verbaast het mij hoe het komt dat Hans achter de tralies zit; reden voor mij om met hem zijn zaak te bespreken.

Bij mijn volgende bezoeken aan Hans weet Hans mij te vertellen dat de ruzie met een Nigeriaanse gedetineerde is opgelost en hij belooft mij goed op zichzelf te passen. Bij mijn laatste bezoek aan Hans op 29 november 2004 zag Hans er gezond uit.

Dinsdag 16 november 2004, 13:00, Deathrow Building 1
Een hele reeks van kettingen komt voorbij. Het is druk op deathrow. Een paar keer loop ik heen en weer op zoek naar Eddy Tang en Liyan Yang. Eddy zwaait naar me en vraagt naar mijn naam. Heb jij mij een tijd terug geschreven? Ja, dat ben ik. Ik vraag naar hun gezondheid en naar de 2 laatste operaties die Liyan heeft ondergaan. De eerste operatie is niet goed gegaan, vandaar dat Liyan nog een keer onder het mes moest. Het gaat redelijk met hem alhoewel hij mij vertelt dat hij af en toe zijn been niet meer voelt. Omdat het behoorlijk druk is en om elkaar goed te kunnen verstaan gebruik ik vaak mijn handen om bepaalde zaken duidelijk over te brengen. Geestelijk hebben ze het zwaar. Ze proberen dit niet te laten merken uit angst dat bezoekers wegblijven. Nadat ik ze herhaaldelijk heb bezocht vertellen ze me dat ze het geestelijk zwaar hebben. Ze mogen niet met andere gevangenen zonder kettingen praten en leven met de doodstraf in hun achterhoofd……..De kans bestaat dat in cassatie de doodstraf gehandhaafd blijft. Deze wetenschap is voor Eddy en Liyan geestelijk ondraagelijk. Maar ze blijven positief, ze doen iedere dag aan krachttraining. Ze letten goed op elkaar en blijven hoop houden.

Dinsdag 29 november 2004
De dag dat ik naar huis ga. De 3 weken zijn omgevlogen. Ik ga vlak voor mijn vertrek nog even langs bij alle gevangenen om de laatste spullen af te geven en gedag te zeggen. Een tijd geleden las ik in een artikel dat bezoekers in de rij staan voor Machiel Kuijt omdat hij een toeristische attractie zou zijn. Ik ben verbaasd want bij de laatste 6 bezoeken aan Machiel Kuijt was ik de enige bezoeker. De enige rij die ik heb gezien is de rij van gevangenen die wachten op hun bezoek.

Rien deelt mee dat hij gestopt is met drinken omdat hij medische zorg wil. Op deze dag ga ik nog langs Hans Zegers. Hans verklaart mij voor gek dat ik nog langs kom. Ik vlieg namelijk over een paar uur naar Nederland. In de middag bezoek ik Eddy en Liyan om gedag te zeggen. Ze zijn blij om mij te zien en beloven mij om positief te blijven. Ik ben op weg naar de luchthaven en bedenk wat een contradictie dit is: een uur geleden zat ik nog in Deathrow, nu ben ik op weg naar het land van de democratie…

Bezoekersverslagen

Een bezoek geeft een gevangene weer hoop en kracht
Omdat een bezoek een gedeelte van het leed verzacht
Tussen de muren gaat het soms om leven en dood
De angst om te worden vergeten is groot
Een bezoek is een verbinding met de buitenwereld
Het feit dat iemand aan je denkt geeft een goed gevoel
Zien te overleven wordt je nieuwe doel
Op je dromen blijf je hopen
Één daarvan is de dag
dat je de deur uit kunt lopen.


Rachel Imamkhan

De vergeten gevangene
Vaak krijgen de gedetineerden te horen dat het hun eigen schuld is en dat ze dus niets moeten verwachten. Je bent echter onschuldig totdat het tegendeel is bewezen. Los van de schuldvraag, je hebt recht op een eerlijk proces. Dit wil zeggen dat iedereen die betrokken is bij een rechtszaak, het recht heeft om gehoord te worden door een onafhankelijke en onpartijdige rechtbank.

Wat ertoe heeft geleid dat men aan de andere kant van het paradijs is terechtgekomen, de sociale achtergronden, de omstandigheden en de bewijsvoering worden vaak tijdens het geding achterwege gelaten. Daar waar in Nederland strafuitsluitingsgronden gelden, zijn deze in Thailand nergens te bekennen.

Zo jong als X eruit ziet, zo oud is Rien. Al zijn haren zijn onderhand grijs. Met zijn nieren gaat het nog steeds niet goed en als zijn vrouw niet iedere keer eten zou brengen dan was hij nu een skelet geweest. Families gaan door een moeilijke tijd; in één minuut wordt een heel leven omgegooid. Maar sommige familieleden schamen zich zo dat ze elk contact met de gedetineerde vermijden. Eddy en Liyan krijgen zelden bezoek, laat staan steun van de familie.

De gevangenen worden ouder, ze merken er niks van. De tijd staat al maanden en soms al jaren stil. Van internet hebben sommigen nooit gehoord, laat staan dat ze weten hoe het werkt. Niks is erger dan dat je kinderen opgroeien zonder dat je er deel van uitmaakt en dat alles verder gaat. In je hoofd is Nederland zoals je het hebt achtergelaten, maar onderhand is er veel veranderd in Nederland. Voor sommige gedetineerden is de gevangenis onderhand hun nieuwe thuis geworden. Al is het maar om hun leven te vergemakkelijken in de Thaise gevangenis.

In Nederland heeft de gevangenis iets weg van een hotel. In Thailand is de gevangenis ondraaglijk. Je kunt je afvragen of je er beter uitkomt na vele jaren doorgebracht te hebben in een Thaise cel. Alles wat bij wet verboden is gebeurt vooralsnog achter de muren. Om te overleven zul je de wet moeten omzeilen. Een mensenleven is in de Thaise gevangenis niks waard (behalve als je geld hebt en een ambassade). In Thailand krijg je al snel het gevoel dat alles kan en mag totdat het prijskaartje betaald moet worden. Iedere keer als de gedetineerden gelucht worden op het buitenterrein en er een vliegtuig voorbij komt dan worden ze stil. In gedachten denken ze: ik had in het vliegtuig moeten zitten op weg naar huis in plaats van een ticket naar de hel

Levenslang
19 juli 2005, 19:29 uur. Op donderdag 14 juli 2005, is Hans Zegers in hoger beroep veroordeeld tot levenslang. Niemand was op de hoogte van de zitting, zelfs zijn advocaat wist van niets en was dus niet aanwezig. Na een paar uur gewacht te hebben als een aap in een kooi gaat eindelijk een envelop open en leest de rechter binnen 5 minuten het vonnis voor: Levenslang. Geen voorbereiding van de verdediging, geen horen van getuigen, geen vragen etc.. Een teleurstelling die ik zijn familie moet meedelen……

De Ambassade
Dankzij de hulp van de heer Maaten (Europarlementariër) en zijn assistente Noortje Rijssen heb ik vanmorgen de heer Marres (ambassadeur) en de heer van de Rest ontmoet. Het doel van het gesprek was een kennismaking met PrisonLAW en de bespreking van de situatie van de Nederlandse gedetineerden. Uiteraard waren zij al op de hoogte van het bestaan van PrisonLAW. Enkele weken geleden heeft er een gesprek plaatsgevonden tussen PrisonLAW en Consulaire zaken op het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Over de inhoud van het gesprek worden de betrokken partijen nader geïnformeerd.

Bangkwang 5 juli 2005, Deathrow, building 1
“Ondanks dat wij niet kunnen koken ben ik blij dat ik in gebouw 5 ben”, aldus Eddy. “Vanaf 7 uur tot 3 uur in de middag kunnen we naar het buitenterrein. Dat was in gebouw één anders.” Sinds enkele weken zijn beide heren overgeplaatst van gebouw 1 naar gebouw 5 vanwege de renovatiewerkzaamheden. Beide Nederlanders wachten al 27 maanden op de behandeling van hun cassatie en op 3 augustus 2005 is het 5 jaar dat zij op deathrow verblijven. “Morgen ga ik naar het Police Hospital”, aldus Liyan. “Mijn linkerbeen voelt half verlamd aan, dus een onderzoek is noodzakelijk”. In het verleden is Liyan herhaaldelijk geopereerd maar sinds de mislukking van één operatie voelt Liyan geregeld zijn been niet meer. Ten aanzien van de medische regels geldt het volgende. Sinds januari 2005 worden de medische kosten niet meer vergoed door de Nederlandse Staat, wat voorheen het geval was. Nu dienen de familieleden van de gedetineerden zelf zorg te dragen voor de medische kosten. Indien een familielid niet over de financiële middelen beschikt om de kosten te dragen, dan bestaat de mogelijkheid om in uitzonderlijke gevallen een lening af te sluiten. Wel vindt er twee keer per jaar op kosten van de Nederlandse Staat een medische keuring plaats. Indien tijdens het onderzoek blijkt dat medicatie noodzakelijk is, dan worden deze kosten vergoed zolang het binnen de medische keuring blijft. Medicatie buiten de medische keuring komt voor rekening van de gedetineerden. De tandartskosten komen geheel voor de rekening van de gedetineerden.

Bangkwang 5 juli 2005, building 6
Teleurgesteld kijkt Hans Zegers mij aan. Vandaag heb ik Hans meegedeeld dat er geen close contactbezoek komt. Een close contactbezoek houdt in dat de bezoeker en gedetineerde met elkaar kunnen communiceren zonder gescheiden te zijn door glas en tralies. Een gedetineerde heeft maximaal 2x per jaar recht op een close contactbezoek van familieleden en één bezoek van een niet-familielid. Omdat Hans Zegers recentelijk al een close contactbezoek heeft gehad met een niet-familielid zijn de mogelijkheden voor een close contactbezoek uitgesloten. Omdat de familieleden niet over de mogelijkheden beschikken om Hans Zegers op korte termijn te bezoeken hoopten zij dat ik één close contactbezoek zou kunnen krijgen met Hans. Hans geeft aan alle hoop in de ambassade verloren te hebben.

“Ik kan geen kant op met het bilateraal verdrag?” “Wacht eerst maar je hoger beroep af. Er mag toch pas een verzoek tot overbrenging worden ingediend nadat het vonnis onherroepelijk is.”Opvallend is dat de gedetineerden veel vragen hebben over de tuldrempel en hoe de procedure in zijn werk gaat. Ook Hans heeft hierover de nodige vragen. Hans, die veroordeeld is tot een levenslange gevangenisstraf, hoopt dat zijn straf bij de Uton Court (Hoger Beroep) lager uitvalt. Dit zodat hij na 4 jaar met het bilateraal verdrag overgebracht kan worden naar Nederland. In Thailand moeten levenslanggestraften voor een drugsdelict acht jaar doorbrengen in een Thaise gevangenis voordat zij een verzoek tot overbrenging kunnen doen. Voor straffen tot maximaal 12 jaar moet eenderde van de opgelegde straf in Thailand zijn uitgezeten, voordat een verzoek mag worden gedaan (tuldrempel). De procedure voor de behandeling voor een overbrengingsverzoek duurt ca. 6 maanden tot 2 jaar. Na de tuldrempel uitgezeten te hebben dienen de gedetineerden een verzoek in bij de ambassade. Dit verzoek gaat naar het Bureau Internationale Rechtshulp in Strafzaken (BIRS) van het Ministerie van Justitie dat belast is met de verdere afhandeling van het overbrengingsverzoek. Het Hof in Arnhem geeft een advies en de Thaise commissie, die overigens niet aan een termijn is gebonden, toetst het overbrengingsverzoek. Maar voordat het zover is, dienen een aantal criteria in acht te worden genomen. De gedetineerden ontvangen de stukken met betrekking tot het bilateraal verdrag per post. Helaas heb ik geen afscheid kunnen nemen van Hans Zegers omdat de verbinding werd verbroken………….

You Again

Eindelijk gaat de grote gele deur open. Met bewondering kijk ik naar de bezoekersruimte. Wat is hier gebeurd? Alles ziet er zo mooi uit. Glas, marmertegels en het communiceren verloopt nu via een telefoon. Ten tijde van mijn bezoek in november, zaten de Thai en westerlingen bij elkaar en werd er op een paar meter afstand gezaagd en geboord en moest je schreeuwen totdat je geen stem meer had. Hoewel het er mooi uitziet van de buitenkant, schept deze manier van communiceren ook veel afstand. Na een half uur komt Machiel aanlopen. Samen met een kennis van Machiel communiceren we met twee telefoons. Machiel is net geopereerd aan een hernia. Hij laat zijn litteken zien en vertelt dat hij in het Police Hospital is geopereerd en dat alles naar wens is verlopen. Hij was blij om even Bangkok gezien te hebben na 8 jaar. Hij probeert het sporten geleidelijk aan op te pakken. “Ja, Rachel, alles is nog steeds hetzelfde, niks nieuws te melden, behalve dat er een zelfmoordactie heeft plaatsgevonden in de cel. Heb jij nog wat te vertellen?” Hoewel in een half jaar tijd veel is veranderd in mijn leven, weet ik geen woord uit te brengen.

Gelukkig neemt de kennis van Machiel het gesprek over. Uiteindelijk stelt Machiel mij een paar vragen over het verdrag. Hoezo zitten er haken en ogen aan het verdrag? Het verdrag maakt overbrenging mogelijk maar creëert geen recht tot overbrenging. Alle verdragen zijn inhoudelijk hetzelfde, de Fransen gaan snel naar huis. Waarom duurt het in Nederland zo lang en is de kans niet al te groot? Kunnen ze mijn papieren nu niet al voorbereiden? Je bent wel erg negatief over je cassatie of misschien wel realistisch, bedenk ik me. Omdat je cassatie nog loopt kun je geen verzoek tot overbrenging indienen. Het vonnis dient onherroepelijk te zijn. Wie weet heb je het verdrag helemaal niet nodig omdat je misschien wel vrijspraak krijgt. Ik krijg het hele verhaal te horen over de Fransen en Nigerianen die wel de mogelijkheid hebben om snel overgebracht te worden. Even wil ik zeggen: dit is Nederland en tussen Nederland en Thailand zijn de verschillen in strafmaat groot en moet er twee keer geoordeeld (rechtbank in Arnhem en de Thaise commissie) worden over de toewijzing van het overbrengingsverzoek en niet te vergeten alle criteria die in acht moeten worden genomen. Maar ik zeg niks en luister braaf totdat de bezoektijd is afgelopen. Na afloop geef ik de bijna gesmolten kaas, fruit en Hollandse stroopwafels af aan de bewakers, in de hoop dat het bij Machiel aankomt. Een paar uur later zit ik in de shopping hal van 4 verdiepingen. Nee, niet om te winkelen (daar heb ik een hekel aan) maar ik ben in computerland op zoek naar een wireless card zodat ik draadloos kan internetten en jullie dit verslag kunnen lezen.